Walka o Camerimage Łódź Center

Zwolennicy budowy Centrum Festiwalowo-Kongresowego w Łodzi zwołują pospolite ruszenie. 30. grudnia zamierzają bronić projektu Franka Gehry na nadzwyczajnej sesji Rady Miasta.

W obronie Camerimage Łódź Center wystosowali listy intencyjne David Lynch oraz Vittorio Storaro. Szef festiwalu Plus Camerimage i prezes spółki Camerimage Łódź Center Marek Żydowicz grozi przeniesiem największego na świecie festiwalu operatorów filmowych do innego miasta. Jeśli radni będą zwlekali z decyzją o budowie, miasto będzie miało kolejną szansę na zdobycie unijnej dotacji dopiero w 2014 roku.

Zaczęło się od Camerimage

A dokładniej od wizyty Davida Lyncha na festiwalu Camerimage kilka lat temu. Zauroczony Łodzią amerykański reżyser postanowił zrealizować w miejskim krajobrazie film krótkometrażowy. Etiuda The Green Room in Lodz, w której wystąpili także polscy aktorzy (Krzysztof Majchrzak, Leon Niemczyk i Karolina Gruszka) stał się zarzewiem pomysłu pełnometrażowej fabuły INLAND EMPIRE, a Łódź okazała się dla reżysera miejscem na tyle pociągającym, że postanowił w niej założyć własną wytwórnię.

W styczniu 2006 r. Lynch, Marek Żydowicz (dyrektor Festiwalu Camerimage) oraz Andrzej Walczak (twórca galerii Atlas Sztuki i jeden z najbogatszych Polaków) podpisali dokumenty powołujące do życia Fundację Sztuki Świata. Celem Fundacji, która od początku zakładała współpracę z władzami Łodzi, było stworzenie w mieście centrum sztuki. Miały znaleźć się w nim m.in. centrum festiwalowo-konferencyjne z salą na 2-3 tys. miejsc, studio nagrań, galerie sztuki oraz postprodukcyjne studio filmowe Davida Lyncha. To właśnie do nowego centrum kulturalnego miałyby przenieść się największe łódzkie imprezy kulturalne, m.in. Festiwal Camerimage oraz Festiwal Dialogu Czterech Kultur.

Z czasem projekt zaczął nabierać coraz konkretniejszych kształtów: w 2008 r. zakładał  przekształcenie 90-hektarowego obszaru Łodzi w nowe, funkcjonalne centrum miasta z wieloma tętniącymi życiem przestrzeniami publicznymi oraz bogatą ofertą obiektów kulturalnych. Sercem centrum miała być Specjalna Strefa Kultury, jedyna taka strefa wśród specjalnych stref ekonomicznych w Polsce. W samym środku Specjalnej Strefy Kultury miał powstać obiekt o nazwie Specjalna Strefa Sztuki łączący funkcje wystawienniczo-muzealne. Projekt przygotowywany był od początku z myślą o nowoczesnych rozwiązaniach transportowych jako węzeł łączący funkcje transportu miejskiego, regionalnego i międzynarodowego.

Przygotowaniem projektu Camerimage Łódź Centre zajął się Frank Gehry, wybitny amerykański architekt, autor m. in. projektu Muzeum Guggenheima w Bilbao oraz Walt Disney Concert Hall w Los Angeles. Wizualizacje Centrum oraz makieta nowych obiektów stworzone przez Gehry’ego zostały zaprezentowane 2. grudnia tego roku podczas festiwalu Plus Camerimage w Łodzi.

Radni nie chcą decydować

Projekt Centrum Festiwalowego Camerimage Łódź Center stanął pod znakiem zapytania podczas sesji Rady Miasta Łodzi 16. grudnia. Głosami radnych PO i SLD nie został on przyjęty do realizacji, lecz odesłany do konsultacji w komisjach Rady.

Na szybkie podjęcie decyzji w sprawie inwestycji naciskał prezes spółki Camerimage Łódź Center i szef festiwalu Camerimage Marek Żydowicz. Do pośpiechu nakłaniał także wiceprezydent miasta Włodzimierz Tomaszewski tłumacząc, że opóźnienie uniemożliwi uzyskanie dofinansowania unijnego za pośrednictwem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz szybkie rozpoczęcie prac nad studium wykonalności.

Właśnie finansowanie przedsięwzięcia wzbudziło niepokój części radnych. Budowa Centrum ma kosztować ok. 500 mln zł. Radnym nie spodobało się wywieranie na nich presji czasowej oraz brak konkretów na temat kwot, które miałoby wyłożyć miasto do spółki z urzędem wojewódzkim i marszałkowskim oraz prywatnymi inwestorami. Wiadomo jedynie, że połowę inwestycji można by było pokryć z funduszy unijnych zebranych za pośrednictwem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Po dyskusji na temat umieszczenia projektu budowy Camerimage Łódź Center w Wieloletnim Programie Inwestycyjnym radni głosami PO i SLD postanowili odesłać go do konsultacji w komisjach, a do tematu powrócić po dwóch tygodniach.

Zbulwersowany taką decyzją Marek Żydowicz zrezygnował z prezesury w spółce Camerimage Łódź Center i zagroził wycofaniem nazwy festiwalu ze starań Łodzi o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2016. Swoje stanowisko Żydowicz uzasadnił w opublikowanym po sesji liście otwartym: "(...) Jako dyrektor Festiwalu pragnę również przypomnieć, że rozpoczęcie inwestycji Camerimage Łódź Center jest kluczowym warunkiem umowy z Urzędem Miasta, określającej zasady organizacji w Łodzi Festiwalu w kolejnych latach. Ostatnia decyzja Rady Miasta właściwie uniemożliwia realizację tego punktu umowy. W sytuacji, w której budowa Camerimage Łódź Center staje pod wielkim znakiem zapytania, nie wyrażam w imieniu organizatorów Festiwalu zgody na posługiwanie się jego nazwą w materiałach promujących Łódź jako kandydata do tytułu Europejskiej Stolicy Kultury".

W obronie Camerimage Łódź Center

Dzień po sesji Rady Miasta radni PiS zwołali konferencję prasową w obronie kulturalnej inwestycji. - Nieprzyjęcie tego programu jest zaprzepaszczeniem szansy na dofinansowanie, a przez to oddaleniem go w niebyt. Mamy nadzieję, że jeszcze radni wrócą do tego projektu, by Łódź się nie cofała - wyjaśniali radni przypominając, że dokumenty w tej sprawie trzeba złożyć w II kwartale przyszłego roku. A wcześniej niezbędne jest przygotowanie studium wykonalności, wynegocjowania i podpisania kontraktu na prace projektowe oraz przygotowanie wniosku do Ministerstwa Kultury o dofinansowanie.

Czas Świąt Bożego Narodzenia został wykorzystany przez zwolenników budowy Centrum na przekazywanie sobie informacji o sesji, w której zamierzają uczestniczyć. "To wielka i przełomowa dla nas chwila! Jeśli teraz tego nie zrobimy, to nie zrobimy tego nigdy. Doceńmy fakt, że Prezydent Miasta zwołał nadzwyczajne posiedzenie Rady poświęcone sprawom kultury. Dlatego wzywam wszystkich przyjaciół i sympatyków, wszystkich, którzy wierzą, że realizujemy coś dla naszych dzieci, wnuków i prawnuków, do obecności na wspomnianej sesji Rady" - maile z apelem Marka Żydowicza trafiły do skrzynek miłośników Festiwalu Camerimage w dniu Wigilii. Apel w sprawie budowy Camerimage Łódź Center wystosowali w czasie Świąt David Lynch oraz wybitny amerykański operator filmowy Vittorio Storaro.

Prezydent Łodzi zwołał nadzwyczajną sesję Rady Miasta na 29. grudnia, termin został jednak przesunięty, a sesja rozbita na dwie części przez przewodniczącego Rady Tomasza Kacprzaka. Ostatecznie obrady rozpoczną się 30. grudnia o godz. 9.00, a druga część zaplanowana została na godz. 18.00. Zbiórka zwolenników budowy Camerimage Łódź Center została zapowiedziana na godz. 8.30.

Magdalena Walusiak

Program dla Centrum Festiwalowo-Kongresowego Camerimage Łódź Center - projekt uchwały odesłany do komisji